مفصل
مفصل
مفصل محلی است که استخوان ها به یکدیگر متصل می گردند یا ناحیه ای است که دو یا چند استخوان در کنار یکدیگر قرار می گیرند. مفاصل بخش مهمی از دستگاه اسکلتی انسان محسوب می شوند.
مفاصل را می توان به سه گروه اصلی تقسیم کرد که عبارتنداز:
*مفاصل ثابت (مفاصل لیفی یا فیبروزی)
*مفاصل نیمه متحرک (مفاصل غضروفی یا کارتیلاژنوس)
*مفاصل متحرک (مفاصل سینوویال)
کپسول مفصلی (Articular capsule)
کپسول مفصلی (به انگلیسی: Articular capsule) جزیی از یک مفصل سینوویال است که از دو لایه خارجی و داخلی تشکیل میگردد. به لایه خارجی کپسول مفصلی، کپسول لیفی [۱] یا لایه فیبروزوم [۲] میگویند. لایه داخلی کپسول مفصلی، لایه سینوویوم [۳] یا غشاء سینوویال [۴] نامیده میشود.
تصویر ذیل:
فهرست مندرجات [نهفتن]
۱ کپسول لیفی
۲ غشاء سینوویال
۳ پانویس
۴ جستارهای وابسته
۵ منابع
کپسول لیفی
به کپسول لیفی، کپسول مفصلی لیفی نیز میگویند. این قسمت، لایه خارجی کپسول مفصلی است که از بافت فیبروز متراکم تشکیل شدهاست. کپسول مفصلی لیفی به انتهای استخوانهای اطراف مفصل اتصال دارد (قسمت پریوست استخوان). درحقیقت کپسول لیفی، حفره مفصلی را احاطه میکند و توسط رباطها و عناصر ماهیچه ای-تاندونی نزدیک به مفصل تقویت میگردد.
از ویژگیهای مهم کپسول مفصلی لیفی، دارا بودن پایانههای عصبی فراوان است، ولی خونرسانی آن زیاد نیست. این بخش همانند رباطها، یک عنصر حساس به درد محسوب میشود و همچنین نسبت به حرکات مفصلی، فشار و کشش واکنش نشان میدهد.
غشاء سینوویال
غشاء سینوویال (به انگلیسی: Synovial membrane) غشایی است نازک که لایه داخلی کپسول مفصلی را تشکیل میدهد. این قسمت برخلاف کپسول لیفی، ازنظر عروقی غنی بوده، ولی پایانههای عصبی چندانی ندارد و به درد حساس نیست. غشاء سینوویال حاوی مایع سینوویال [۵] است که توسط سلولهای این غشاء ترشح میگردد. مایع سینوویال در تغذیه غضروفهای مفصل و همچنین کاهش اصطکاک سطوح مفصلی نقش دارد.
تصویر زیر: